ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ, ಐಪಿಒ (IPO) ಅಥವಾ ದುಬಾರಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಗ್ಯಾಜೆಟ್ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯುವಾಗ ‘ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್’ (Gray Market) ಎಂಬ ಪದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ. ಷೇರು ಬಿಡುಗಡೆಗೂ ಮುನ್ನವೇ “ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಬೇಡಿಕೆ ಬಂದಿದೆ, ಜಿಎಂಪಿ (GMP) ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ” ಎಂಬ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ನಾವು ಓದುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಈ ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಎಂದರೇನು? ಇದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವೇ ಅಥವಾ ಕಳ್ಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯೇ? ಇದರ ಹಿಂದಿನ ವ್ಯವಹಾರ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ಗೊಂದಲಗಳಿವೆ. ಆ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸರಳ ಉತ್ತರ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಏನಿದು ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್
ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಎಂದರೆ ಅಧಿಕೃತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ (White Market) ಮತ್ತು ಕಳ್ಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ (Black Market) ನಡುವಿನ ಒಂದು ಅನಧಿಕೃತ ವ್ಯವಹಾರ ವೇದಿಕೆ. ಯಾವುದೇ ಕಂಪನಿಯ ಹೊಸ ಷೇರುಗಳು ಅಥವಾ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಬ್ರಾಂಡೆಡ್ ವಸ್ತುಗಳು ಅಧಿಕೃತ ವಿತರಕರ ಚಾನಲ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಥವಾ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಜಾಗವನ್ನೇ ‘ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್’ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಅಸಲಿಯೇ ಆಗಿರುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಅವು ಕಂಪನಿಯ ನೇರ ಅನುಮತಿ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತ ಡೀಲರ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಹಕರ ಕೈ ಸೇರುವುದಿಲ್ಲ.
ಐಪಿಒ (IPO) ಮತ್ತು ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಪ್ರೀಮಿಯಂ (GMP)
ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಪಾತ್ರ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡದು. ಯಾವುದೇ ಕಂಪನಿಯು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಷೇರು ಬಿಡುಗಡೆ (IPO) ಮಾಡುವಾಗ, ಆ ಷೇರುಗಳು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್ನಲ್ಲಿ ಲಿಸ್ಟ್ ಆಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ಟ್ರೇಡಿಂಗ್ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕಂಪನಿಯೊಂದು ತನ್ನ ಷೇರಿನ ದರವನ್ನು ₹100 ಎಂದು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ್ದರೆ, ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ₹130 ಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆ ಇರಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ ಸಿಗುವ ₹30 ಅನ್ನು ‘ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಪ್ರೀಮಿಯಂ’ (GMP) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜಿಎಂಪಿ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೆ, ಷೇರು ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್ ದಿನದಂದು ಉತ್ತಮ ಲಾಭ ತಂದುಕೊಡಬಹುದು ಎಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಲ್ಲಿ ಮೂಡುತ್ತದೆ.
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಐಷಾರಾಮಿ ವಸ್ತುಗಳ ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್
ಕೇವಲ ಷೇರುಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಐಫೋನ್, ದುಬಾರಿ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳು ಮತ್ತು ಐಷಾರಾಮಿ ಕೈಗಡಿಯಾರಗಳೂ ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತವೆ. ವಿದೇಶಗಳಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಅಥವಾ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಬಳಸಿ ತರಲಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅಧಿಕೃತ ಬೆಲೆಗಿಂತ ಕೊಂಚ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಈ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ದರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕರೂ, ಈ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಅಧಿಕೃತ ಕಂಪನಿಯ ವಾರಂಟಿ ಅಥವಾ ಮಾರಾಟದ ನಂತರದ ಸೇವೆ (Customer Support) ಸಿಗುವುದು ಕಷ್ಟ.
ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ನಲ್ಲಿರುವ ಅಪಾಯಗಳು
- ಯಾವುದೇ ನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲ: ಅಧಿಕೃತ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ‘ಸೆಬಿ’ (SEBI) ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ನಿಯಮ ಅಥವಾ ರಕ್ಷಣೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
- ನಷ್ಟದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ: ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ನಗದು ವ್ಯವಹಾರಗಳು ನಂಬಿಕೆಯ ಮೇಲಷ್ಟೇ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ, ಮೋಸ ಹೋದರೆ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
- ಸುಳ್ಳು ಹೈಪ್: ಹಲವು ಬಾರಿ ಕೃತಕವಾಗಿ ಬೇಡಿಕೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ (Fake Demand), ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೂಡಿಕೆದಾರರನ್ನು ಬುಟ್ಟಿಗೆ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವ ಜಾಲಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ.
ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಕೇವಲ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಮಾನಸಿಕ ಭಾವನೆ ಮತ್ತು ಊಹಾಪೋಹಗಳ ಮೇಲಷ್ಟೇ ನಿಂತಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕೇವಲ ಜಿಎಂಪಿ (GMP) ನೋಡಿ ಷೇರುಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ಗ್ರೇ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ನಂಬಿ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಕಂಪನಿಯ ಅಸಲಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದೇ ಜಾಣತನ.
ಹಬ್ಬಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಕುಸಿತ ಕಂಡ ಚಿನ್ನದ ಬೆಲೆ:Today Gold Rate ಇದನ್ನೂ ಓದಿ…
